Eğitim sisteminin bireylere, özellikle de çocuk ve gençlerimize neleri kazandırması gerektiği sorusu açık uçlu olup, bu konuda sayfalarca yazmak gerekebilir. Belki de kazandırılmak istenen şeylerin sayfalarca olması nedeniyle bütün çabalarımıza karşın eğitim sistemimiz çocuklarımıza en temel becerileri kazandıramıyor olabilir. Kendi tecrübelerime dayanarak uzatmadan sistemin çocuklar ve gençlerimize kazandırması gerekenleri aşağıda sıralamaya çalıştım. Bu kazanımların hepsinin eğitimin her kademesine özgü olmadığı da bilinmelidir. Genel olarak örgün eğitimin son kademesi sayılabilecek üniversiteden mezun olan gençlerimize aşağıdaki özellikleri kazandırmak gerek.
Arama ve bulma merakı,
Asıl uğraş alanı dışında bir hobi,
Azim,
Dakiklik,
Dili etkili kullanmak,
İlgi alanı ile ülkemizin ihtiyaçlarından ve bu konuda dünyanın nerelerde olduğundan haberdar olmak,
Evdeki temel gıdaları kullanarak yiyeceğini hazırlamak,
Farklıyı aramak,
Gördüklerini ve şahit olduklarını etkili ve doğru tarif edebilmek,
Hakları kadar sorumluluklarını da bilmek,
Herkesin hemfikir olduğu temel ahlaki değerlere sahip olmak,
İçinde bulunduğu toplumu tanımak,
İdealleri olmak,
İhtiyaç duyduğu bilgi kaynaklarına nasıl ulaşabileceğini bilmek,
İnançlara ve kültürlere saygılı olmak,
Kanunlara saygılı olmanın bir erdem olduğunu bilmek,
Karşısındakini anlamak için dinlemek,
Olayları farklı yönleriyle irdeleyebilmek,
Öğrenmeden haz duymak,
Sistematik çalıma becerisi olmak,
Sorunlar karşısında direnç göstermek,
Tasarruf yapma bilinci olmak,
Temel bilişim teknolojilerinden haberdar olmak.
En önemlisi eğitim sisteminin kazandırdıklarının iş bulma başta olmak üzere toplumsal her alanda işe yaradığını gösterecek bir idari ve toplumsal anlayış olmalıdır. Kimyada Le Chatelier İlkesine göre doğada bütün sistemler en az enerji harcayacak şekilde konumlarını koruma eğilimindedir. Bir etkiyle karşılaştığında sistem yeni dengeyi oluşturmak için uygun bir tepki verir. Benzer şekilde; bireylerin toplumda ne işe yarıyorsa ona göre pozisyon aldığı unutulmamalıdır.